|
|
 |
 |
|
|
७ द्रोणपर्व.jpg)
॥ श्रीः ॥
7.154. अध्यायः 154
Mahabharata - Drona Parva - Chapter Topics
युधिष्ठिरेण दुर्योधनपराजयः॥ 1 ॥

Mahabharata - Drona Parva - Chapter Text
सञ्जय उवाच। 7-154-0x(4674)(51759)
तदुदीर्णं रथाश्वौघं बलं तव जनाधिप।
पाण्डुसेनामतिक्रम्य योधयामास सर्वतः॥ 7-154-1(51760)
पाञ्चालाः कुरवश्चैव योधयन्तः परस्परम्।
यमराष्ट्राय महते परलोकाय दीक्षिताः॥ 7-154-2(51761)
शूराः शूरैः समागम्य शरतोमरशक्तिभिः।
विव्यधुः समरेऽन्योन्यं निन्युश्चैव यमक्षयम्॥ 7-154-3(51762)
रथिनां रथिभिः सार्धं रुधिरस्रावदारुणम्।
प्रावर्तत महद्युद्धं निघ्नतामितरेतरम्॥ 7-154-4(51763)
वारणाश्च महाराज समासाद्य परस्परम्।
विषाणैर्दारयामासुः सुसङ्क्रुद्धा मदोत्कटाः॥ 7-154-5(51764)
हयारोहान्हयारोहाः प्रासशक्तिपरश्वथैः।
बिभिदुस्तुमुले युद्धे प्रार्थयन्तो महद्यशः॥ 7-154-6(51765)
पत्तयश्च महाबाहो शतशः शस्त्रपाणयः।
अन्योन्यमार्दयन्राजन्नित्यं यत्ताः पराक्रमे॥ 7-154-7(51766)
गोत्राणां नामधेयानां कुलानां चैव मारिष।
श्रवणाद्धि विजानीमः पाञ्चालान्कुरुभिः सह॥ 7-154-8(51767)
तेऽन्योन्यं समरे योधाः शरशक्तिपरश्वथैः।
प्रैषयन्परलोकाय विचरन्तो ह्यभीतवत्॥ 7-154-9(51768)
शरैर्दश दिशो राजंस्तेषां मुक्तैः सहस्रशः।
न भ्राजन्ते यथा पूर्वं भास्करस्य च नाशनात्॥ 7-154-10(51769)
तथा प्रयुध्यमानेषु पाण्डवेयेषु भारत।
दुर्योधनो महाराज व्यवागाहत तद्बलम्॥ 7-154-11(51770)
सैन्धवस्य वधेनैव भृशं दुःखसमन्वितः।
मर्तव्यमिति संचिन्त्य प्राविशच्च द्विषद्बलम्॥ 7-154-12(51771)
नादयन्रथघोषेण कम्पयन्निव मेदिनीम्।
अभ्यवर्तत पुत्रस्ते पाण्डवानामनीकिनीम्॥ 7-154-13(51772)
स सन्निपातस्तुमुलस्तस्य तेषां च भारत।
अभवत्सर्वसैन्यानामभावकरमो महान्॥ 7-154-14(51773)
`धृतराष्ट्र उवाच। 7-154-15x(4675)
तथा हतेषु सैन्येषु तथा कृच्छ्रगतः स्वयम्।
कच्चिद्दुर्योधनः सूत नाकार्षीत्पृष्ठतो रणम्॥ 7-154-15(51774)
एकस्य च बहुनां च सन्निपातो महानभूत्।
विशेषतो हि नृपतेर्विषमं प्रतिभाति मे॥ 7-154-16(51775)
सोऽत्यन्तसुखसंवृद्धो रक्ष्यो लोकस्य चेश्वरः।
एको बहून्समासाद्य कच्चिन्नासीत्पराङ्मुखः॥ 7-154-17(51776)
द्रोणः कर्णः कृपश्चैव कृतवर्मा च सात्वतः।
नावारयन्कथं युद्धे राजानं राज्यकाङ्क्षिणः॥ 7-154-18(51777)
सर्वोपायैर्हि युद्धेषु रक्षितव्यो महीपतिः।
एषा नीतिः परा युद्धे दृष्टा तत्र मनीषिभिः॥ 7-154-19(51778)
प्रविष्टे वै मम सुते परेषां वै महद्बलम्।
मामका रथिनां श्रेष्ठाः किमकुर्वत स़ञ्जय॥ 7-154-20(51779)
सञ्जय उवाच। 7-154-21x(4676)
राजन्सङ्ग्राममाश्चर्यं पुत्रस्य तव भारत।
एकस्य च बहूनां च शृणु मे ब्रुवतो ध्रुवम्॥ 7-154-21(51780)
द्रोणेन वार्यमाणोऽसौ कर्णेन च कृपेण च।
प्राविशत्पाण्डवीं सेनां मकरः सागरं यथा॥ 7-154-22(51781)
किरन्निषुसहस्राणि तत्रतत्र तथातथा।
पाञ्चालान्पाण्डवांश्चैव विव्याध निशितैः शरैः॥ 7-154-23(51782)
यथोदयगतः सूर्यो रश्मिभिर्नाशयेत्तमः।
तथा पुत्रस्तव बलं नाशयत्तन्महाबलः'॥ 7-154-24(51783)
यथा मध्यन्दिने सूर्यं प्रतपन्तं गभस्तिभिः।
तथा तव सुतं मध्ये प्रतपन्तं शरार्चिभिः।
न शेकुर्भारतं युद्धे पाण्डवाः समुदीक्षितुम्॥ 7-154-25(51784)
पलायनकृतोत्साहा निरुत्साहा द्विषज्जये।
पर्यधावन्त पाञ्चाला वध्यमाना महात्मना॥ 7-154-26(51785)
रुक्मपुङ्खैः प्रसन्नाग्रैस्तव पुत्रेण धन्विना।
अर्द्यमानाः शरैस्तूर्णं न्यपतन्पाण्डुसैनिकाः॥ 7-154-27(51786)
`व्यद्रवंश्च भयाद्योधा दृष्ट्वा तं परमाहवे।
व्यात्ताननमिव प्राप्तमन्तकं प्राणहारिणम्'॥ 7-154-28(51787)
न तादृशं रमे कर्म कृतवन्तस्तु तावकाः।
यादृशं कृतवान्राजा पुत्रस्तव विशाम्पते॥ 7-154-29(51788)
पुत्रेण तव सा सेना पाण्डवी मथिता रणे।
नलिनी द्विरदेनेव समन्तात्फुल्लपङ्कजा॥ 7-154-30(51789)
क्षीणतोयानिलार्काभ्यां हतत्विडिव पद्मिनी।
बभूव पाण्डवी सेना तव पुत्रस्य तेजसा॥ 7-154-31(51790)
पाण्डुसेनां हतां दृष्ट्वा तव पुत्रेण भारत।
भीमसेनपुरोगास्तु पाञ्चालाः समुपाद्रवन्॥ 7-154-32(51791)
स भीमसेनं दशभिर्माद्रीपुत्रौ त्रिभिस्त्रिभिः।
विराटद्रुपदौ षड्भिः शतेन च शिखण्डिनम्॥ 7-154-33(51792)
धृष्टद्युम्नं च सप्तत्या धर्मपुत्रं च सप्तभिः।
केकयांश्चैव चेदींश्च बहुभिर्निशितैः शरैः॥ 7-154-34(51793)
सात्वतं पञ्चभिर्विद्धा द्रौपदेयांस्त्रिभिस्त्रिभिः।
घटोत्कचं च समरे विद्ध्वा सिंह इवानदत्॥ 7-154-35(51794)
शतशश्चापरान्योधान्सद्विपांश्च महारणे।
शरैरवचकर्तोग्रैः क्रुद्धोऽन्तक इव प्रजाः॥ 7-154-36(51795)
सा तेन पाण्डवी सेना वध्यमाना शिलीमुखैः।
तव पुत्रेण सङ्ग्रामे विदुद्राव नराधिप॥ 7-154-37(51796)
तं तपन्तमिवादित्यं कुरुराजं महाहवे।
नाशकन्वीक्षितुं राजन्पाण्डुपुत्रस्य सैनिकाः॥ 7-154-38(51797)
ततो युधिष्ठिरो राजा कुपितो राजसत्तम।
अभ्यधावत्कुरुपतिं तव पुत्रं जिघांसया॥ 7-154-39(51798)
तावुभौ युधि कौरव्यौ समीयतुररिन्दमौ।
स्वार्थहेतोः पराक्रान्तौ दुर्योधनयुधिष्ठिरौ॥ 7-154-40(51799)
ततो दुर्योधनः क्रुद्धः शरैः सन्नतपर्वभिः।
विव्याध दशभिस्तूर्णं ध्वजं चिच्छेद चेषुणा॥ 7-154-41(51800)
इन्द्रसेनं त्रिभिश्चैव ललाटे जघ्निवान्नृप।
सारथिं दयितं राज्ञः पाण्डवस्य महात्मनः॥ 7-154-42(51801)
धनुश्च पुनरन्येन चकर्तास्य महारथः।
चतुर्भिश्चतुरश्चैव बाणैर्विव्याध वाजिनाः॥ 7-154-43(51802)
ततो युधिष्ठिरः क्रुद्धो निमेषादिव कार्मुकम्।
अन्यदादाय वेगेन कौरवं प्रत्यवारयत्॥ 7-154-44(51803)
तस्य तान्निघ्नतः शत्रून्रुक्मपृष्ठं महद्धनुः।
भल्लाभ्यां पण्डवो ज्येष्ठस्त्रिधा चिच्छेद मारिष॥ 7-154-45(51804)
विव्याध चैनं दशभिः सम्यगस्तैः शितैः शरैः।
मर्म भित्त्वा तु ते सर्वे संलग्नाः क्षितिमाविशन्॥ 7-154-46(51805)
ततः परिवृता योधाः परिवव्रुर्युधिष्ठिरम्।
वृत्रेण सह युध्यन्तं यद्वद्देवाः शतक्रतुम्॥ 7-154-47(51806)
ततो युधिष्ठिरो राजा तव पुत्रस्य मारिष।
शरं च सूर्यरश्म्याभमत्युग्रमनिवारणम्।
हा हतोऽसीति राजानमुक्त्वाऽमुञ्चद्युधिष्ठिरः॥ 7-154-48(51807)
स तेनाकर्णमुक्तेन विद्धो बाणेन कौरवः।
निषसाद रथोपस्थे भृशं सम्मूढचेतनः॥ 7-154-49(51808)
ततः पाञ्चाल्यसेनानां भृशमासीद्रवो महान्।
हतो राजेति राजेन्द्र मुदितानां समन्ततः॥ 7-154-50(51809)
बाणशब्दरवश्चोग्रः शुश्रुवे तत्र मारिष।
अथ द्रोणो द्रुतं तत्र प्रत्यदृश्यत संयुगे॥ 7-154-51(51810)
हृष्टो दुर्योधनश्चापि दृढमादाय कार्मुकम्।
तिष्ठतिष्ठेति राजानं ब्रुवन्पाण्डवमभ्ययात्॥ 7-154-52(51811)
प्रत्युद्ययुस्तं त्वरिताः पाञ्चाला जयगृद्धिनः।
तान्द्रोणः प्रतिजग्राह परीप्सन्कुरुसत्तमम्।
चण्डवातः समुद्वूतो मेघानम्बुमुचो यथा॥ 7-154-53(51812)
ततो राजन्महानासीत्सङ्ग्रामो भूरिवर्धनः।
तावकानां परेषां च समेतानां युयुत्सया॥ ॥ 7-154-54(51813)
इति श्रीमन्महाभारते द्रोणपर्वणि घटोत्कचवधपर्वणि चतुर्दशरात्रियुद्धे चतुःपञ्चाशदधिकशततमोऽध्यायः॥ 154 ॥
Mahabharata - Drona Parva - Chapter Footnotes
5-154-8 गोत्रं पित्रादि नाम शैनेय सात्यके इत्यादि। कुलं पाण्ड्यपाञ्चाल्येत्यादि॥ 5-154-46 सम्यगस्तैः दृढं प्रक्षिप्तैः॥ 5-154-51 बाणशब्दरवो बाणशब्दसहितो रवः प्राणिशब्दः॥ 5-154-54 भूरिवर्धनो बहुच्छेदनः॥ 5-154-154 चतुःपञ्चाशदधिकशततमोऽध्यायः॥


|
 100000 shlokas.jpg)
|
|
"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India. |
| |
| |
|
|
| |
|
|
| |
|
|